Tonnara Florio

Tonnara Florio là tổ hợp đánh bắt và chế biến cá ngừ cũ của Palermo, nằm ở Arenella, một làng chài nhỏ ngày trước dưới chân núi Monte Pellegrino. Trong tiếng Ý, chữ tonnara chỉ cả những tấm lưới đón cá ngừ lẫn những dãy nhà nơi cá được xử lý và cất giữ. Vịnh biển nơi đây vẫn giữ không khí trầm tĩnh của một làng chài, với những chiếc thuyền đánh cá đậu gần bờ. Phía trên khung cảnh ấy nổi lên phế tích của tổ hợp cũ cùng một tòa nhà đá nhỏ theo phong cách tân Gothic mang tên Palazzina Quattro Pizzi, nghĩa là dinh nhỏ bốn chóp.

Năm 1830, Vincenzo Florio Senior mua lại tổ hợp này và nhờ người bạn thân là kiến trúc sư Carlo Giachery trùng tu lại. Giachery vốn quen với các công trình thuần dụng, nhưng lần này đã chọn phong cách tân Gothic cho tòa Palazzina, định hình nên diện mạo đặc trưng của cả khu vực. Gia tộc Florio gốc Calabria bấy giờ xây dựng một đế chế thương mại trải từ đóng tàu, khai thác lưu huỳnh, ngân hàng, gốm sứ đến rượu vang Marsala và khách sạn cao cấp. Họ cũng là những người đầu tiên ngâm cá ngừ trong dầu ô liu thay vì ướp muối sấy khô, một cải tiến khiến tên tuổi Florio vang xa trên thị trường quốc tế.

Cuối thế kỷ 19, Palermo là điểm hẹn của giới thượng lưu châu Âu. Ignazio Florio cùng vợ là Franca mở những buổi tiệc linh đình đón vương tộc, nguyên thủ và các nghệ sĩ. Tòa Palazzina là một trong những nơi tiếp khách, và có giai thoại chưa kiểm chứng kể rằng Nữ hoàng Nga say mê tòa nhà này đến mức cho dựng một công trình tương tự ở Sankt Peterburg. Về sau, Vincenzo Florio, em trai của Ignazio, sống ở đây cùng người vợ thứ hai, và chính ông sáng lập giải đua xe Targa Florio trên dãy núi Madonie. Đầu thế kỷ 20, cá ngừ đổi đường di cư và vắng bóng khỏi vùng biển này, nên tổ hợp phải ngừng hoạt động. Người ta giờ tổ chức hòa nhạc và hội nghị trong khu nhà cũ, và ở đó còn có một nhà hàng cùng một quán pizza. Còn vịnh Arenella vẫn giữ vẻ trầm lặng: từ bờ biển bạn nhìn ra Vịnh Palermo, quay lại là những dãy núi bao quanh thành phố.