مسجد الرفاعي

In het oude Cairo staat de Al-Rifa'i-moskee aan een plein, recht tegenover de veertiende-eeuwse moskee van Sultan Hassan. De zon speelt over de gehouwen stenen muren, en de elegante minaretten steken er bovenuit. Zelf stamt zij uit de negentiende eeuw, opgetrokken als gelijkwaardige tegenhanger van die middeleeuwse buur.

Hoshiyar Hanim, de moeder van khedive Ismail, gaf destijds de opdracht. Zij wilde een plek ter ere van de soefi-heilige Ahmad al-Rifa'i, en tegelijk een koninklijk mausoleum voor haar eigen familie. De architect Hussein Pasha Fahmi begon eraan, en onder khedive Abbas Helmi II kwam het werk tot een einde. Het resultaat combineert Europees marmer met een primeur: de eerste toepassing van cement in een islamitisch monument van Egypte. Achter die keuzes schuilt de wens van de heersers: Egypte moderniseren zonder de geestelijke wortels te verbergen.

Binnen baadt de ruime gebedshal in zacht licht, en de marmeren vloeren voelen koel aan onder je voeten. De koepel draagt patronen in de herleefde mamelukse stijl, die de middeleeuwse glorie van Cairo oproept. Tussen de graftombes rusten de khedive zelf, zijn moeder en de laatste koningen Fuad en Faroek. Ook Mohammad Reza Pahlavi, de laatste sjah van Iran, ligt hier ten ruste. Wie zich daarna weer naar het plein toekeert, ziet twee generaties geloof elkaar over de eeuwen heen aankijken.