Elli Helm

Elli Helm, Leipzig’in Nazi dönemi tarihindeki ve engelli insanların maruz kaldığı zulmün hafızasındaki bir isimdir. Elli Helm, 1902 yılının haziran ayında Leipzig’de doğdu. On beş yaşından itibaren epileptik nöbetler yaşadı ve bu durum daha sonra Nazi sağlık politikalarının hedefi oldu. Elli Helm, Nazi yönetiminin yasaları uyarınca 1934’te zorla kısırlaştırıldı. Sonraki dönemde ev hizmetlerinde ve bir yaşlı bakım kurumunda çalıştı, ancak nöbetleri giderek daha sıklaştı. Elli Helm’in uzun hastane nakilleri 1942’de başladı. Leipzig-Dösen, Hochweitzschen, Bräunsdorf, Freiberg ve Hilbersdorf’daki kurumların ardından Großschweidnitz’e kabul edildi. Elli Helm, 1944’te Großschweidnitz’deki psikiyatri hastanesinde hayatını kaybetti. Ölümünün kesin koşulları açıklığa kavuşmasa da bu vaka, Nazi döneminde psikiyatri hastalarının kaderini gösterir.

Großschweidnitz, savaş yıllarında bir sistematik öldürme merkezlerinden birine dönüştü. Hastalar burada açlık, ihmal ve aşırı ilaç dozlarıyla öldü, bazıları Pirna-Sonnenstein gibi merkezlere gönderildi. Helm’in annesi Lina, mezarda işaretsiz bir toprak parçası buldu. Bu deneyim, Großschweidnitz’deki anıtta yer alan aile tanıklığının ve kurbanları anma çalışmalarının temelini oluşturur. Bu anıt, Großschweidnitz’de o yıllarda gömülen binlerce hastayı hatırlatır. Sergiler, Nazi ötanazi programını, tıbbi personelin yönlendirilmesini ve kurban ailelerinin tanınma mücadelesini açıklar. Bir kitap, bilinen kurbanların adlarını Großschweidnitz’de listeler. Elli Helm’in hikâyesi, Leipzig’in Nazi dönemi geçmişini kişisel bir yaşam üzerinden görünür kılar. Bu kayıt, ayrımcılığın sonuçlarını ve tarihsel sorumluluğu hatırlatır.