Citerne Romaine

Në Antibes, qytetin e Rivierës franceze, pranë katedrales, qëndron Citerne Romaine, një cisternë romake e fshehur nën tokë. Ajo mban ujin e shiut ose ujin e sjellë me akuedukte, për banorët dhe banjat publike. Askush nuk hyn brenda: ti i sheh konturet e saj vetëm nga lart. Në mbrëmje një ndriçim blu i jep asaj një atmosferë gati si kriptë.

Gërmimet përreth Place Mariéjol zbulojnë gjurmë banesash dhe oborresh nga shekujt V dhe VI para erës sonë. Rreth shekullit III p.e.s. kolonët grekë nga Massalia, Marseja e sotme, themelojnë portin tregtar të Antipolit, paraardhësin e qytetit. Ata ngrenë mure të reja dhe bëjnë dysheme me dhe të ngjeshur ose copa tullash. Në kohën romake mure të gurta zënë vendin, shpesh mbi themelet e mureve më të vjetra. Një dhomë shërben si magazinë, plot me dolia, enët e mëdha qeramike. Rruga në jug merr një kanalizim të mbuluar me pllaka gëlqerore të fortë. Vetë cisterna është e veshur me beton të papërshkueshëm, të përzier me tulla të bluarra, që nuk lejon ujin të ikë.

Në shekujt IV dhe V zona braktiset, dhe mbi dhomat e saj grumbullohen shtresa suva të lyer dhe copa tullash. Qeramika e gërmuar aty, e periudhave të ndryshme, flet për tregtinë dhe jetën e përditshme. Kjo strukturë nëntokësore është vetëm një pjesë e një kompleksi më të madh të kohës romake. Nëndërtimet e tij dallohen ende rreth kështjellës mesjetare dhe dy kullave që ngrihen mbi kodrën shkëmbore.