Großes Holländisches Haus

Großes Holländisches Haus to miejski pałacyk Fryderyka Wilhelma I w Poczdamie. Wzniesiony w latach od 1733 do 1737, dom mieścił pomieszczenia służbowe dla dowódcy gwardii królewskiej. Król ogłosił Poczdam miastem garnizonowym, a podziw dla ceglanego budownictwa Niderlandów czerpał z ojczyzny swojej babki, którą odwiedzał wielokrotnie. Dom wszedł w skład szerszej rozbudowy miasta, która przyniosła znaczny wzrost liczby mieszkańców i zabudowań.

Pierwszą zmianę przyniosła francuska okupacja: w latach od 1806 do 1808 żołnierze Napoleona urządzili tu magazyn odzieży i szpital dla koni. W 1809 roku obradowała tu pierwsza wybrana rada miejska. Do roku 1820 dom stał się sądem i więzieniem, które rozbudowywano pod rosnące potrzeby. Za reżimu nazistowskiego działała tu zideologizowana i rasistowska sprawiedliwość, więżąca opozycjonistów, Żydów i robotników przymusowych.

Po drugiej wojnie światowej centralne więzienie śledcze prowadziły tu radzieckie służby, a następnie Stasi. Wschodnioniemiecka tajna policja osadzała tu tysiące osób do 1989 roku. Po pokojowej rewolucji budynek stał się miejscem pamięci i edukacji. Zachwyt króla nad Niderlandami i pamięć o więźniach spotykają się dziś w jednej ceglanej fasadzie.