Rådmannsgården

Rådmannsgården stoi w norweskim Oslo, w dzielnicy Kvadraturen, najstarszej części miasta niegdyś zwanej Christianią. Dom wzniesiono w 1626 roku dla Lauritza Hansena, zamożnego radcy miejskiego, i pozostaje najstarszym ocalałym budynkiem tej okolicy. Już z ulicy dostrzeżesz dwukolorowy mur: importowane cegły holenderskie, czerwone i żółte, układają się w naprzemienny wzór. Styl to renesans niderlandzki, widać go w stromym dachu, lukarnach i wysokich szczytach ze ślepymi arkadami.

Oryginalne szczyty miały faliste kontury i ornamenty z piaskowca, typowe dla duńsko-holenderskiego renesansu. Wykusz osadzono asymetrycznie ku Rådhusgaten, a skrzydło od Nedre Slottsgate rozbudowano w 1782 roku do dwóch pełnych kondygnacji. Własny wykusz tego skrzydła usunięto w XIX wieku. W XVII wieku krużganki przy podwórzu zastąpiono obecną klatką schodową o ceglanej konstrukcji szkieletowej. W latach pięćdziesiątych XX wieku wymieniono XVII-wieczne skrzydła okienne na ramy w osiemnastowiecznym stylu, z szybami podzielonymi szprosami. Zmieniały się też losy domu: w latach sześćdziesiątych XVIII wieku kupił go król, a wojsko użytkowało budynek jako Kommisariatsgården. Od 1824 do 1852 roku działała tu biblioteka uniwersytecka, później szpital garnizonowy, a około 1860 roku biblioteka publiczna Deichmana. W 1897 roku posesję przejęło miasto i urządziło w niej biura.

Od 1936 roku ma tu siedzibę Oslo Kunstforening, stowarzyszenie artystyczne, które organizuje wystawy i wydarzenia kulturalne. Artyści i historycy zaglądają w warstwy domu podczas performansów, instalacji i wykładów, a mury same wchodzą w opowiadaną historię. W kilku pomieszczeniach przetrwały XVII-wieczne stiukowe sufity z przedstawieniami figuralnymi, co należy do rzadkości. Jeden z nich ukazuje cnoty i egzotyczne zwierzęta, a ściany noszą ślady epok: wyblakłe tapety, wytarte drewniane podłogi, zamalowane freski. Tuż obok stoi Anatomigården, dom szkieletowy z XVIII wieku, najstarszy zachowany w Oslo, w którym mieszkał kiedyś miejski kat.