Bazilika e Shën Mëhillit

Bazilika e Shën Mëhillit është një bazilikë e hershme paleokristiane, kushtuar kryeengjëllit Shën Mëhill. Rrënojat ndodhen në skajin jugor të fshatit Arapaj, pranë Durrësit. Ndërtimi i saj lidhet me shekujt e pestë ose të gjashtë dhe me periudhën bizantine. Vendi është shpallur Monument Kulture i Shqipërisë.

Bazilika ruan një planimetri trilobate, me absida në skajet lindore të nefit qendror dhe dy nefeve anësore. Ajo ishte e orientuar nga lindja. Hyrjet lidheshin me narteksin dhe atriumin në anën perëndimore të ndërtesës. Një dhomë varrimi ndodhet në anën jugore të rrënojave.

Mozaiku polikrom mbi varr paraqet një burrë dhe një grua mes qenve, kuajve, dhive dhe deleve. Një krater me dy gryka derdh verë drejt një dreri dhe një lope. Këto pamje ndërthurin jetën e përditshme me simbole të krishtera dhe interpretime për jetën pas vdekjes. Për arsye konservimi, mozaiku është mbuluar me zhavorr dhe nuk shihet.

Arkeologët gjetën gjithashtu kolona të gdhendura dhe fragmente statujash prej guri e bronzi. Hava dhe Sali Hidri i zbuluan rrënojat gjatë shekullit të njëzetë. Gërmimet zbuluan historinë e një qendre fetare, funerare dhe kulturore bizantine në zonën e Durrësit.