Rruga e Hebrenjve

Rruga e Hebrenjve w Vlorze upamiętnia żydowskie rodziny, które przez stulecia mieszkały w tym albańskim mieście. Jej nazwa oznacza „Ulicę Żydów” i przypomina o dawnej społeczności miasta. Wiele rodzin przybyło tutaj po wygnaniu Żydów z Hiszpanii w 1492 roku, a w XVI wieku stanowiły niemal jedną trzecią mieszkańców miasta. Zajmowały się handlem tekstyliami, wyrobami skórzanymi i solą. Utrzymywały także bliskie kontakty z gminami żydowskimi na Korfu, w Janinie oraz innych miastach śródziemnomorskich.

Vlora stała się miejscem schronienia podczas II wojny światowej. Lokalne rodziny ukrywały żydowskich sąsiadów, a żaden żydowski mieszkaniec miasta nie został wydany ani deportowany. Pamięć o tej ochronie łączy się często z besą, albańskim kodeksem honorowym, który nakazuje bronić gościa za wszelką cenę. Mały pomnik przy ulicy nosi nazwiska rodzin, które niegdyś tutaj mieszkały i przetrwały. Jego obecność przypomina o ludziach, którzy chronili się wzajemnie w najciemniejszych momentach. Dziś Rruga e Hebrenjve pozostaje cichym zakątkiem Vlorë, lecz jej nazwa łączy współczesne miasto z historią schronienia, współistnienia i ludzkiej godności. Ten adres pokazuje, jak pamięć o żydowskiej społeczności nadal kształtuje tożsamość Vlorë.