Haarlemmerpoort

De Haarlemmerpoort staat in Amsterdam aan de route naar Haarlem en vormt een negentiende-eeuwse stadspoort. De doorgang kreeg in 1840 zijn huidige vorm, iets ten westen van zijn voorganger. Eerdere poorten verhuisden telkens westwaarts toen Amsterdam zich uitbreidde.

De voorgangers maakten deel uit van de verdedigingsmuren, maar deze versie controleerde vooral goederen en inde stedelijke belastingen. In 1840 trok koning Willem II door de doorgang Amsterdam binnen, een dag voor zijn inhuldiging. Een inscriptie binnenin herinnert aan die gebeurtenis. Tegenover de poort opende in 1842 station Willemspoort voor treinen naar Haarlem.

De neoklassieke architectuur toont een strenge symmetrie met inspiratie uit Griekse en Romeinse tempels. Acht Korinthische zuilen van Bentheimer zandsteen staan in de passage onder een plafond met rozetten. Na gebruik als politiepost en kantoor kreeg het gebouw woningen en bedrijfsruimtes. De restauraties behielden zo een doorgang die ooit belastingen controleerde en nu opnieuw deel uitmaakt van het stadsleven.